Leasing należy do jednej z najpopularniejszych form zewnętrznego finansowania. Jedną z jego odmian jest leasing zwrotny, który może być operacyjny lub finansowy. Wyjaśniamy, na czym polega taki leasing i jak ująć go w księgach rachunkowych.

 

O dużej popularności leasingu w Polsce świadczą najlepiej dane. Według Związku Polskiego Leasingu o ile jeszcze w 2004 roku branża leasingowa w naszym kraju finansowała aktywa o łącznej wartości zaledwie 14,2 mld zł, o tyle już w 2017 roku wartość inwestycji wzrosła do poziomu 67,8 mld zł (źródło: http://leasing.org.pl/). W ubiegłym roku polska branża leasingowa urosła o 15,7% w stosunku do 2016 roku. Przedsiębiorcy (głównie z sektora mikro i małych firm, które stanowią 71% klientów leasingodawców) brali najchętniej w leasing samochody do 3,5 tony (wzrost segmentu o +22% w ujęciu rocznym), a także maszyny i inne urządzenia (dynamika +20% r/r) (źródło: http://leasing.org.pl/files/uploaded/stabilny/ZPL_Wyniki%20bran%C5%BCy%20leasingowej%20w%202017r._30.01.2018_v2.pdf). Szczególnie w tym ostatnim segmencie coraz większym zainteresowaniem cieszy się leasing zwrotny. Wielu przedsiębiorców traktuje go jako skuteczny sposób na odmrożenie zainwestowanej wcześniej gotówki.

 

Leasing zwrotny – na czym polega?

 

Zadaniem leasingu zwrotnego jest przede wszystkim polepszenie bieżącej sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Firma odzyskuje zainwestowane wcześniej pieniądze i może je przeznaczyć na dowolny cel. Wszystko dzięki specyficznemu mechanizmowi leasingu zwrotnego. Przedsiębiorca, który decyduje się z niego skorzystać, najpierw odsprzedaje firmie leasingowej środek trwały, który jest jego własnością. Następnie przedsiębiorca bierze w leasing zwrotny sprzedany wcześniej przedmiot i dzięki temu może nadal go użytkować, a przy okazji zyskuje pieniądze ze sprzedaży. Na leasing zwrotny składają się więc dwie transakcje: umowa sprzedaży przedmiotu i umowa oddania w leasing przedmiotu. Dokładnie opisuje to załącznik VIII.1 KSR nr 5 do uchwały Komitetu Standardów Rachunkowości z 13 grudnia 2011 roku (Dz. Urz. Min. Fin. nr 9, poz. 52). Możemy przeczytać tam między innymi, że przedmiot umowy pozostaje przez cały czas pod kontrolą zbywcy, a zmienia się tylko właściciel przedmiotu. Należy również podkreślić, że obydwie wymienione wyżej umowy (sprzedaży i leasingu) rozpatrywane są do celów księgowych łącznie (źródło: https://www.mf.gov.pl/c/document_library/get_file?uuid=380c1caf-e997-4fd4-b3bc-765a09ea2b19&groupId=764034).

Leasing zwrotny w księgach rachunkowych – jak go ewidencjonować

Sprzedaż środka trwałego w leasingu zwrotnym

Umowa sprzedaży, która poprzedza zawarcie leasingu zwrotnego, traktowana jest jak każda inna umowa sprzedaży. Jeśli sprzedawany jest środek trwały, należy to zaksięgować jak sprzedaż każdego innego środka trwałego:

 

  • Wn konto „Pozostałe rachunki” – wartość brutto;
  • Ma konto „Pozostałe przychody operacyjne” – wartość netto;
  • Ma konto „Rozrachunki publicznoprawne – VAT (jeżeli brak podstaw do nienaliczenia VAT).

 

Konieczne jest jeszcze wyksięgowanie środka trwałego z ewidencji, co dokonuje się w następujący sposób:

 

  • Wn konto „Pozostałe koszty operacyjne”;
  • Wn konto „Odpisy umorzeniowe środków trwałych”;
  • Ma konto „Środki trwałe” – wartość netto lub
  • Ma konto „Środki trwałe w budowie”.

 

Należy jeszcze pamiętać, że przy sprzedaży środka trwałego może dojść do straty lub zysku, co należy również ująć w ewidencji księgowej.

 leasing kielce oferty

Ewidencja zysku/straty przy leasingu zwrotnym operacyjnym

 

W przypadku leasingu zwrotnego operacyjnego zysk lub strata spowodowana sprzedażą przedmiotu trwałego może wpłynąć na wynik finansowy danego okresu sprzedaży. Taka sytuacja ma miejsce, gdy do transakcji zostały użyte ceny rynkowe, a dotyczy to zarówno ceny sprzedaży, jak i opłat leasingowych. Gdy natomiast do transakcji wykorzystano ceny różniące się od wartości rynkowej przedmiotu, zysk lub strata ze sprzedaży wpływa na rozliczenia międzyokresowe przychodów sprzedawcy.

 

Gdy dochodzi do straty ze sprzedaży przedmiotu leasingu, przedsiębiorca musi zaksięgować to następująco:

 

  • Wn konto „Pozostałe rozliczenia międzyokresowe”;
  • Ma konto „Pozostałe przychody operacyjne”.

 

Natomiast w czasie trwania umowy leasingu dokonywane są odpisy uwzględniające opłaty leasingowe i ewidencjonuje się to jak poniżej:

 

  • Wn konto „Koszty według rodzajów”;
  • Ma konto „Pozostałe rozliczenia międzyokresowe”.

 

Natomiast w przypadku zysku ze sprzedaży przedmiotu leasingu dokonuje się następującej ewidencji:

 

  • Wn konto „Pozostałe koszty operacyjne”;
  • Ma konto „Rozliczenia międzyokresowe przychodów”.

 

Wtedy w czasie trwania umowy leasingu dokonuje się następujących zapisów zgodnych z wysokością opłat leasingowych:

 

  • Wn konto „Rozliczenia międzyokresowe przychodów”;
  • Ma konto „Koszty według rodzajów”.
 
Ewidencja zysku/straty przy leasingu zwrotnym finansowym

 

Jeśli leasing zwrotny przybiera formę leasingu finansowego, konieczne jest rozliczenie zysku lub straty ze sprzedaży przedmiotu leasingu w czasie przez cały okres trwania umowy leasingu zwrotnego. Trzeba jednak podkreślić, że musi tu chodzić o dużą, a nie drobną sumę. W przypadku zysku zapisy w księgach rachunkowych przyjmują wtedy następującą postać:

 

  • Wn konto „Pozostałe koszty operacyjne”;
  • Ma konto „Rozliczenia międzyokresowe przychodów”.

 

Natomiast przy stracie ewidencja będzie wyglądała jak poniżej:

 

  • Wn konto „Pozostałe rozliczenia międzyokresowe”;
  • Ma konto „Pozostałe przychody operacyjne”.

 

Dodatkowo konieczne jest jeszcze skorygowanie wartości przedmiotu leasingu o zysk/stratę powstałą po sprzedaży. Taka korekta przy zysku przybierze postać:

 

  • Wn konto „Rozliczenia międzyokresowe przychodów”;
  • Ma konto „Środki trwałe”.

 

A przy stracie:

 

  • Wn konto „Środki trwałe”;
  • Ma konto „Pozostałe rozliczenia międzyokresowe”.

 

Oczywiście odpowiednie zapisy w księgach rachunkowych muszą pojawić się również po stronie leasingodawcy, ale to już temat na inny artykuł. Tutaj skupiliśmy się jedynie na ewidencji dokonywanej przez leasingobiorcę.

Wypełnij formularz i otrzymaj najlepszą ofertę leasingu!